SMMM
ULVİ KIRLAĞAÇ

2002-2008 yılları arasında ülkemizde hem enflasyon düşmüş, hem de büyüme (ulusal gelir düzeyindeki artış) gerçekleşmiş, ancak sağlanan bu büyüme hızları istihdamda (çalışan sayısı) bir ilerleme sağlayamamış, istihdam yaratmayan bu büyüme modeli ilgililerce sorgulanmaya başlanmıştır. Sıcak para, ucuz döviz ortamında işçiyi ve ücreti azaltarak ihracatı devam ettirme çabalarına biz istihdamsız büyüme diyoruz. Dikkatli baktığımızda enflasyon ve büyümede yakalanan bu kısmi başarının altında ucuz ithal malları ve bol ABD dolarlarının oluşturduğu bir saadet zincirinin varlığı görülmektedir. Bu dönemde uygulanan yüksek faiz düşük kur modeli, ulusal ara mamul sanayimizin çökmesine, ülkemizin adeta bir ithalat cennetine dönüşmesine yol açmıştır. Yalnız 2002 - 2009 yılları arasında toplamda 235 milyar dolar dış ticaret açığı vermiş olmamız, bize ithalat düşkünlüğümüzü açıklamakta yeterli değilmidir? Ulusal sanayimizin, ara malların montaj üretimine dayalı düşük katma değer yaratan bir taşeron sektör haline dönüştürülme gayretlerine dur dememizin zamanı gelmedi mi? Aşırı değerli hale getirilen Türk lirası, ithalatı desteklemekte, ithalat yapılan ülkenin istihdamına katkı vermekte, ülkemizde ise ithalatı yapılan iş kolunda ve yan sanayinde istihdamı bitirmektedir. 2008’in son çeyreğinde baş gösteren küresel kriz dünya üzerinde en büyük tahribatını istihdam üzerinde sağlamıştır. Grafikler G. Afrika ve İspanya’dan sonra en yüksek işsizliği barındıran ülke olduğumuzu, 10’larda seyreden işsizliğin resmi rakamlara göre 2009’da 14’lere tırmandığını, bu da her dört gençten birinin işsiz olduğunu göstermektedir. İstihdamsız işçisiz olarak özelleştirme adı altında bina ve arsaların satışı ile yalnız 2002-2007 döneminde 17.843 kurum çalışanının işinden edildiğine tanık olmaktayız. Yüksek nüfus artışımız nedeniyle her yıl iş gücüne katılan sekiz yüz bin genç nüfusa iş bulmak için en az 5’in altında bir büyüme gerçekleştirmememiz gerektiği bilindiğine göre, ucuz ithalat nedeniyle kapanan işyerlerinden ayrılmak zorunda bırakılan insanların oluşturduğu işsizler ordusuna hangi milli gelirden pay verilecektir? ILO (Uluslar arası Çalışma Örgütü ) önümüzdeki 4-5 yıl içinde kalıcı işsizliğin ve durgunluğun devam edeceğini bildirerek dikkatleri üzerine çekmiştir. Ülkemizde yatırımların zayıf kalması, büyüme istihdam ilişkisi ve istihdam eğitim ilişkisi birbiriyle örtüşmemektedir. Sanayinin ve hizmet sektörlerinin beklediği eleman profilini eğitim kurumlarımız maalesef verememektedir. İstihdam üzerindeki vergi ve prim yüklerinin kaldırılması, yatırımların, üretimin, büyümenin istihdam odaklı yapılması ve bunu teşvik edici paketlerin acilen uygulamaya konulması; bozulan sosyal dengelerin yeniden tesisi bakımından son derece önemlidir.